پلاسکو؛ یادگار سوخته تهران مدرن!

[ad_1]

پلاسکو یادگار سوخته تهران مدرن

مرکز خرید پلاسکو , در ضلع شرقی چهارراه استانبول در خیابان حافظ به سمت جمهوری قرار گرفته بود منطقه ای که در دهه ی چهل به عنوان قطب تجاری و دیپلماسی تهران مطرح می شد


این روزها در تهران بی شک تیتر یک تمام رسانه ها مرکز خرید پلاسکو تهران است و هشتگ های پلاسکو و قربانیانش داغ ترین ترند فضای مجازی است و صحبت در رابطه با جزییات این حادثه دردناک تکرار مکررات است. بی شک نظیر پلاسکو در تهران کم نیست و همه این جمله ی کلیشه ای را بهتر می دانیم “حادثه هیچ گاه خبر نمی کند” و باید فکری نو به حال چنین ساختمان های معلوم حالی در کشور کرد. امروز قصد داریم با ساختمان پلاسکویی که دیگر نیست بیشتر آشنا شویم و بدانیم پلاسکو چگونه پلاسکو شد!




مرکز خرید پلاسکو در یک نگاه








نام بنا: ساختمان پلاسکو


موقعیت: چهارراه استانبول، تهران، ایران


معماران و ساندگان بنا: منصوب به گروهی از مهندسان آلمانی و کلیمی


کارفرما: حبیب الله القانیان


تاریخ ساخت: از سال ۱۳۳۹ تا سال ۱۳۴۱


سن بنا: ۵۶ سال


مساحت زیر بنا: ۲۹۰۰۰ مترمربع


ارتفاع: ۴۲ متر


تعداد طبقات: ۱۷ طبقه (۱ طبقه زیر زمین و۱ طبقه همکف و ۱۵ طبقه روی پیلوت)


تعداد واحد های تجاری: ۵۹۰ واحد


سبک معماری: مدرن


نوع سازه: فلزی


نوع نما: فولادی


کاربری: تجاری


علت تخریب: آتش سوزی و ریزش بنا






مرکز خرید پلاسکو تهران و خاستگاه طراحی






مرکز خرید پلاسکو تهران، در ضلع شرقی چهارراه استانبول در خیابان حافظ به سمت جمهوری قرار گرفته بود. منطقه ای که در دهه ی چهل به عنوان قطب تجاری و دیپلماسی تهران مطرح می شد. ساختمان پلاسکو به عنوان اولین ساختمان با اسکلت فلزی و دومین ساختمان دارای آسانسور در زمره ی مدرن ترین ساختمان تجاری آن روزهای تهران محسوب می شد که با سرمایه ی حبیب الله القانیان ساخته شد و تا چندی پیش به عنوان یکی از بزرگترین مراکز عرضه ی پوشاک در تهران محسوب می شد.






ساختمان پلاسکو و وجه تسمه








همان طور که گفته شد ساختمان پلاسکو توسط حبیب الله القانیان رئیس انجمن کلیمیان تهران و مالک شرکت پلاسکو، بزرگترین کارخانجات صنایع پلاستیک سازی ایران، ساخته شد و علت نام گذاری این بنا نیز به همین علت است. نام این ساختمان نیز ناشی از همین موضوع است.






مرکز خرید پلاسکو تهران و معماری








ساختمان پلاسکو شامل ۱۷ طبقه (یک طبقه زیرزمین، یک طبقه همکف و ۱۵ طبقه روی پیلوت) به ارتفاع ۴۲ متر با اسکلت فلزی در طی سال های ۱۳۳۹ تا ۱۳۴۰ ساخته شد. یکی از ویژگی های بارز ساختمان پلاسکو دیده شدن این بنا تا فاصله ی قابل توجهی از اطراف بوده است. متراژ تقریبی زیربنای ساختمان پلاسکو ۲۹ هزار متر مربع بود و طبقات اول تا چهارم این بنا مساحت بیشتری نسبت به سایر طبقات داشتند. سازه ساختمان پلاسکو تمام فولادی بود و حتی نمای بیرونی آن کلاف کشی و با فولاد بسته شده بود که با این شیوه ساخت استوار، عمر مفید آن را ۲۰۰ سال تخمین می زدند. در سال های اولیه برج پلاسکو مجسمه عظیم «کانادا درای» نارنجی که برای تبلیغ روی نمای سپید و قرمز برج پلاسکو نصب کرده بودند، در سال های آخر فقط قطعات فلزی نامنظمی باقی مانده بود که از یک طرف نمای برج بیرون زده بود.




سقف بسیار بلند مجتمع دارای طراحی دایره وار بوده است که گردش و دیدن ویترین بوتیک ها را بسیار آسان کرده بود. همچنین در راهروهای این ساختمان هم صندلی هایی برای نشستن وجود داشت که این فضا را متمایز از فضاهای تجاری آن زمان می کرد. همچنین راه پله های ساختمان پلاسکو به سبک چند ده سال پیش هنوز موزاییکی و با لبه های فلز کوبی شده به چشم می خورد.








از طبقه پنجم به بعد فضای ساختمان پلاسکو کوچک تر می شد و راهروهای به هم پیوسته وجود نداشت است. دسترسی به این بخش ساختمان با آسانسور امکان پذیر بوده است. طبقه آخر برج پلاسکو، تا مدتی، یک رستوران سلف سرویس قرار داشت، جایی که از آن یک راه پله به پشت بام می رفت و به گفته ی کسبه قدیمی چند نفری از این راه خودکشی کرده اند و چندی بعد به طور کامل این رستوران بسته شد.










ساختمان پلاسکو و کاربری








مرکز خرید پلاسکو تهران، بعد از بازار تهران، از بزرگترین و معروف ترین بورس توزیع پوشاک در تهران بوده است. پاساژ پلاسکو، یکی از نخستین مراکز خرید مدرن در ایران بود که با بازار سنتی آن زمان فرق بسیاری داشت؛ مکانی لوکس و مرتفع که مغازه های بسیاری را با دکورها و ویترین های رنگارنگ که در دل خود جای داده بود و به همراه یک رستوران سلف سرویس در بالاترین طبقه و مکان هایی برای استراحت مشتریان، به یکی از پر رونق ترین مکان های اقتصادی ایران در دهه های چهل و پنجاه تبدیل شده بود.








به طور کلی در این مجتمع حدود ۵۶۰ واحد تجاری فعال بود که بیشتر آنها را تولیدی های پوشاک تشکیل می دادند. در ابتدای گشایش پاساژ، تهیه کنندگان فیلم و شرکت های مختلف در طبقات اول دفتر گرفته بودند، ولی رفته رفته، این بنگاه ها، جای خود را به تولیدی ها و تک فروشی های پوشاک دادند و حضور صنف پوشاک در این پاساژ تا پایان عمر ساختمان ادامه داشت . از طبقات اول تا چهارم مغازه های تک فروشی البسه مردانه قرار داشت و طبقات بعدی به تولیدی پوشاک اختصاص داشته است و در سایر طبقات نیز اکثراً تولیدی ها و یا دفاتر پخش پوشاک مستقر بودند.








در طبقه منفی یک حوض های بزرگ آبی قرار داشته است، با فواره هایی که ارتفاعشان تا طبقه سوم ساختمان می رسد و در سال های اخیر دور تا دور این حوض ها مغازه های فروش ماهی های آکواریومی و لوازم جانبی فعالت داشتند. همچنین عمده واحدهای این ساختمان با مرور زمان و در سال های انتهایی عمر آن به کارگاه های تولیدی تبدیل شده بود که با کاربری آن همخوانی نداشت و سرانجام در سال ۱۳۹۵ بر اثر سانحه آتش سوزی از بین رفت.


وب سایت چیدانه

[ad_2]

لینک منبع

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *